Β.2.2 Αναστολή πόθεν έσχες στην αγορά ή χρονομεριστική ή χρηματοδοτική μίσθωση ακινήτων ή ανέγερση οικοδομών ή κατασκευή δεξαμενής κολύμβησης έως και 31/12/2013

 

Σύμφωνα με την περίπτωση γ) της παραγράφου 1 του άρθρου 17 του ν.2238/1994 πριν την τροποποίησή του με το ν.3842/2010 ίσχυε ότι «ως ετήσια τεκμαρτή δαπάνη του φορολογουμένου, της συζύγου του και των προσώπων που τους βαρύνουν λογίζονται και τα χρηματικά ποσά που πραγματικά καταβάλλονται για:
[…] γ) αγορά ή χρονομεριστική ή χρηματοδοτική μίσθωση ακινήτων ή ανέγερση οικοδομών ή κατασκευή δεξαμενής κολύμβησης. Ως τίμημα αγοράς λαμβάνεται η αξία που προσδιορίζεται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 41 του ν.1249/1982. Αν το τίμημα που καθορίζεται στα οικεία πωλητήρια συμβόλαια είναι μεγαλύτερο από την πιο πάνω αξία, ως καταβαλλόμενη δαπάνη λαμβάνεται το καθοριζόμενο σε αυτά τα συμβόλαια τίμημα. Ειδικά, για τις περιοχές που δεν ισχύει το αντικειμενικό σύστημα προσδιορισμού της αξίας των ακινήτων, ως καταβαλλόμενη δαπάνη λαμβάνεται:
αα) Το τίμημα που καθορίζεται στα οικεία πωλητήρια συμβόλαια.
ββ) Η διαφορά μεταξύ του τιμήματος ή της αξίας κατά περίπτωση, που φορολογήθηκε και της πραγματικής αξίας του ακινήτου, η οποία εξευρίσκεται σύμφωνα με τις διατάξεις που ισχύουν στη φορολογία μεταβίβασης ακινήτων. Εξαιρείται η δαπάνη για ανέγερση οικοδομής από επιχείρηση που αναλαμβάνει κατά κύριο επάγγελμα την ανέγερση οικοδομών. Επίσης, εξαιρείται η δαπάνη για την αγορά από ενήλικο, με δικαίωμα πλήρους κυριότητας, καθώς και η ανέγερση από αυτόν οικοδομής, ως πρώτης κατοικίας, εφόσον η επιφάνεια της δεν υπερβαίνει τα εκατόν είκοσι (120) τετραγωνικά μέτρα. Αν η επιφάνεια της οικοδομής υπερβαίνει τα εκατόν είκοσι (120) τετραγωνικά μέτρα, λαμβάνεται υπόψη η δαπάνη που αντιστοιχεί στην επιφάνεια πάνω από τα εκατόν είκοσι (120) τετραγωνικά μέτρα.

Κατά την εφαρμογή των δύο προηγούμενων εδαφίων δεν θεωρείται ότι αποκτάται πρώτη κατοικία, αν ο υπόχρεος, ο άλλος σύζυγος και τα τέκνα που τους βαρύνουν, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος, έχουν δικαίωμα πλήρους κυριότητας ή ισόβιας επικαρπίας ή οίκησης, εξ ολοκλήρου ή επί ιδανικού μεριδίου, σε άλλη οικία ή οικίες, εφόσον το άθροισμα της συνολικής επιφάνειας που τους αντιστοιχεί υπερβαίνει τα εβδομήντα (70) τ.μ.. Η επιφάνεια αυτή προσαυξάνεται κατά είκοσι (20) τ.μ. για καθένα από τα δύο πρώτα τέκνα και κατά είκοσι πέντε (25) τ.μ. για το τρίτο και καθένα από τα επόμενα τέκνα που βαρύνουν τον υπόχρεο ή τον άλλο σύζυγο».

Με την παράγραφο 5 του άρθρου 3 του ν.3842/2010 καταργήθηκαν τα πέντε τελευταία εδάφια της περίπτωσης γ) και έτσι η περίπτωση αυτή πήρε την ισχύουσα μέχρι και 31/12/20213 μορφή της, η οποία προβλέπει ότι :
«Ως ετήσια τεκμαρτή δαπάνη του φορολογουμένου, της συζύγου του και των προσώπων που τους βαρύνουν λογίζονται και τα χρηματικά ποσά που πραγματικά καταβάλλονται για:
[…] γ) αγορά ή χρονομεριστική ή χρηματοδοτική μίσθωση ακινήτων ή ανέγερση οικοδομών ή κατασκευή δεξαμενής κολύμβησης. Ως τίμημα αγοράς λαμβάνεται η αξία που προσδιορίζεται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 41 του ν.1249/1982. Αν το τίμημα που καθορίζεται στα οικεία πωλητήρια συμβόλαια είναι μεγαλύτερο από την πιο πάνω αξία, ως καταβαλλόμενη δαπάνη λαμβάνεται το καθοριζόμενο σε αυτά τα συμβόλαια τίμημα. Ειδικά, για τις περιοχές που δεν ισχύει το αντικειμενικό σύστημα προσδιορισμού της αξίας των ακινήτων, ως καταβαλλόμενη δαπάνη λαμβάνεται:
αα) Το τίμημα που καθορίζεται στα οικεία πωλητήρια συμβόλαια.
ββ) Η διαφορά μεταξύ του τιμήματος ή της αξίας κατά περίπτωση, που φορολογήθηκε και της πραγματικής αξίας του ακινήτου, η οποία εξευρίσκεται σύμφωνα με τις διατάξεις που ισχύουν στη φορολογία μεταβίβασης ακινήτων».

Δηλαδή με το άρθρο 3 του ν.3842/2010 καταργήθηκαν οι εξαιρέσεις που προβλέπονταν από την περίπτωση γ) του άρθρου 17 περί μη εφαρμογής του τεκμηρίου σε περίπτωση ανέγερσης οικοδομής από επιχειρήσεις ανέγερσης οικοδομών, καθώς επίσης και αγοράς ή ανέγερσης οικοδομής, ως πρώτης κατοικίας, από ενήλικο, με δικαίωμα πλήρους κυριότητας, εφόσον η επιφάνεια της δεν υπερβαίνει τα εκατόν είκοσι (120) τετραγωνικά μέτρα
Συνεπακόλουθα βέβαια, εφόσον καταργήθηκε η εξαίρεση αυτή, η απόδειξη του φορολογούμενου περί πόθεν έσχες έχει εφαρμογή πλέον και στις περιπτώσεις αυτές.

Ωστόσο με την παράγραφο 1 του άρθρου 8 του ν.3899/2010 ορίστηκε ότι οι διατάξεις της περίπτωσης γ' του άρθρου 17 του Κ.Φ.Ε. αναστέλλονται μέχρι και την 31.12.2012.
Εν συνεχεία, η παράγραφος αυτή τροποποιήθηκε με την παράγραφο 6 του άρθρου 28 του νόμου 3986/2011 και με την τροποποίηση αυτή δόθηκε παράταση της αναστολής των διατάξεων της περίπτωσης γ) του άρθρου 17 μέχρι και 31/12/2013, για δαπάνες που πραγματοποιούνται από 17.12.2010.
Περαιτέρω, με την ερμηνευτική εγκύκλιο ΠΟΛ.1259/2011 με την οποία κοινοποιήθηκαν οι διατάξεις του άρθρου 28 του ν.3986/2011 διευκρινίζεται ότι με τις διατάξεις της παραγράφου 6 του άρθρου 28 ορίζεται ότι «οι διατάξεις της περίπτωσης γ' του άρθρου 17 του Κ.Φ.Ε. αναστέλλονται μέχρι και την 31.12.2013». Δηλαδή, δεν υπολογίζεται η δαπάνη που προκύπτει από την αγορά ή τη χρονομεριστική ή τη χρηματοδοτική μίσθωση ακινήτων ή ανέγερση οικοδομών ή κατασκευή δεξαμενής κολύμβησης μέχρι και την 31.12.2013.
Με τις διατάξεις της παραγράφου 7 ορίζεται ότι οι διατάξεις των παραγράφων 1 έως 5 εφαρμόζονται από 1.1.2011 ενώ οι διατάξεις της παραγράφου 6 ισχύουν για δαπάνες που πραγματοποιούνται από 17.12.2010.

Συνεπώς, η αναστολή της εφαρμογής των διατάξεων της περίπτωσης γ) μέχρι και 31/12/2013, αφορά την αγορά ή χρονομεριστική ή χρηματοδοτική μίσθωση οποιουδήποτε ακινήτου (πρώτης κατοικίας, δευτερεύουσας κ.λ.π.) ή την ανέγερση οικοδομών ή κατασκευή δεξαμενής κολύμβησης.

Επιστημονική Ομάδα ASTbooks