Μεταφορά της καταστατικής έδρας μίας SE ή μίας SCE
Με το άρθ. 55 του ΚΦΕ, η ελληνική νομοθεσία ευθυγραμμίζεται πλήρως με διατάξεις κανονισμών της Ε. Ε. όσον αφορά τη μεταφορά της καταστατικής έδρας:
- της ευρωπαϊκής εταιρίας (SE) και
- της ευρωπαϊκής συνεταιριστικής εταιρίας (SCE).
Ευρωπαϊκή Εταιρεία (SE):
Η ευρωπαϊκή εταιρεία (γνωστή επίσης με τη λατινική ονομασία Societas Europaeaή SE) είναι μια μορφή ανώνυμης εταιρείας που διέπεται από το δίκαιο της ΕΕ.
Χαρακτηριστικά της Ευρωπαϊκής Εταιρείας:
- Νομική μορφή: Εισηγμένη ανώνυμη εταιρεία
- Διαθέτει νομική προσωπικότητα
- Ελάχιστο κεφάλαιο:000,00 € κατανεμημένο σε μετοχές
- Η καταστατική έδρα και τα κεντρικά γραφεία της εταιρείας πρέπει να βρίσκονται στην ίδια χώρα.
- Η λύση, η εκκαθάριση και η πτώχευση της εταιρείας διέπονται από το δίκαιο της εν λόγω χώρας.
Υπάρχουν 4 δυνατότητες για τη σύσταση μίας Ευρωπαϊκής Εταιρείας:
- συγχώνευση ανώνυμων εταιρειών από τουλάχιστον 2 διαφορετικές χώρες της ΕΕ·
- δημιουργία εταιρείας χαρτοφυλακίου για εισηγμένες και μη εισηγμένες ανώνυμες εταιρείες με καταστατικές έδρες σε διαφορετικές χώρες της ΕΕ ή με θυγατρικές/υποκαταστήματα σε χώρες της ΕΕ άλλες από τη χώρα όπου είναι καταχωρισμένες για τουλάχιστον δύο χρόνια·
- κοινή θυγατρική - ίδιες προϋποθέσεις όπως και για την εταιρεία χαρτοφυλακίου (βλέπε παραπάνω)·
- απλή μετατροπή από εισηγμένη ανώνυμη εταιρεία - εάν αυτή έχει καταστατική έδρα σε χώρα της ΕΕ και διαθέτει θυγατρική εταιρεία σε άλλη χώρα της ΕΕ για τουλάχιστον δύο χρόνια.
Τρόπος μεταφοράς της καταστατικής έδρας:
- Σύνταξη πρότασης μεταφοράς
- Δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ.
Η χώρα από την οποία πρόκειται να μεταφερθεί η καταστατική έδρα και τα κεντρικά γραφεία, μπορεί να αντικρούσει την πρότασή εντός προθεσμίας 2 μηνών, και ως εκ τούτου η μεταφορά μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνο μετά την εν λόγω περίοδο.
Παρατηρήσεις:
- Οι απαιτήσεις ενδέχεται να διαφέρουν από μία χώρα σε άλλη
- Ορισμένες χώρες ενδέχεται να έχουν υψηλότερες κεφαλαιακές απαιτήσεις, ενώ άλλες να απαιτούν τα κεντρικά γραφεία και η καταστατική έδρα να βρίσκονται στον ίδιο τόπο.
- Δυνατότητα μεταφοράς της καταστατικής έδρας από μια χώρα της ΕΕ σε άλλη χωρίς διάλυση της υφιστάμενης εταιρείας προκειμένου για τη δημιουργία νέας.
- Για μεταφορά της καταστατικής έδρας σε χώρα εκτός ΕΕ, θα πρέπει πρώτα να πραγματοποιηθεί εκκαθάριση της εταιρείας.
Ευρωπαϊκή Συνεταιριστική Εταιρεία (SCE)Q
Η Ευρωπαϊκή Συνεταιριστικέ Εταιρεία θεσπίστηκε με τον υπ. αριθ. 1435/2003 Κανονισμό του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Η ΕΣΕ μπορεί να συσταθεί ως εξής:
- από πέντε τουλάχιστον φυσικά και/ή νομικά πρόσωπα τα οποία διαμένουν σε δύο τουλάχιστον κράτη του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ), έχουν συσταθεί σύμφωνα με το δίκαιο ενός κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) και διέπονται από το δίκαιο δύο τουλάχιστον διαφορετικών κρατών μελών της ΕΕ,
- με συγχώνευση συνεταιρισμών που έχουν συσταθεί σύμφωνα με το δίκαιο ενός κράτους μέλους της ΕΕ και έχουν την καταστατική έδρα τους και την κεντρική τους διοίκηση στο εν λόγω κράτος, υπό τον όρο ότι τουλάχιστον δύο από αυτούς διέπονται από το δίκαιο διαφορετικών κρατών μελών,
- με μετατροπή συνεταιρισμού που έχει συσταθεί σύμφωνα με το δίκαιο ενός κράτους μέλους της ΕΕ και έχει την καταστατική του έδρα και την κεντρική του διοίκηση στον ΕΟΧ, αν ο συνεταιρισμός αυτός έχει, από διετίας τουλάχιστον, εγκατάσταση ή θυγατρική υπαγόμενη στο δίκαιο άλλου κράτους μέλους της ΕΕ.
Ένα κράτος μέλος μπορεί να προβλέπει ότι μια νομική οντότητα που δεν έχει την κεντρική της διοίκηση στον ΕΟΧ μπορεί να συμμετάσχει στη σύσταση μίας ΕΣΕ, εφόσον η νομική οντότητα αυτή:
- έχει συσταθεί σύμφωνα με το δίκαιο κράτους μέλους,
- η καταστατική έδρα της βρίσκεται στο εν λόγω κράτος μέλος,
- διατηρεί πραγματικό και συνεχή δεσμό με την οικονομία κράτους μέλους.
- Κεφάλαιο της ΕΣΕ:
Το κεφάλαιο της ΕΣΕ αντιπροσωπεύεται από τα μερίδια των μελών της. Πρέπει να ανέρχεται σε τουλάχιστον 30.000,00 €. Η νομοθεσία κράτους μέλους η οποία προβλέπει υψηλότερο καλυφθέν κεφάλαιο για νομικές οντότητες που ασκούν ορισμένα είδη δραστηριοτήτων (όπως τραπεζικές ή ασφαλιστικές δραστηριότητες κλπ), διέπει και τις ΕΣΕ που έχουν την καταστατική έδρα τους στο εν λόγω κράτος μέλος.
Η γενική συνέλευση πρέπει να αποτιμά μια φορά ανά έτος με ψήφισμά της το ύψος του κεφαλαίο κατά το κλείσιμο της χρήσης καθώς και τη μεταβολή του σε σχέση με την προηγούμενη χρήση.
Η ΕΣΕ δύναται να έχει μεταξύ των μελών της συνεταίρους επενδυτές, με περιορισμένα δικαιώματα ψήφου, εφόσον η νομοθεσία του κράτους μέλους όπου βρίσκεται η έδρα της, το επιτρέπει.
- Καταστατικό της ΕΣΕ:
Τα ιδρυτικά μέλη καταρτίζουν το καταστατικό της ΕΣΕ, σύμφωνα με τις περί συστάσεως εθνικών συνεταιρισμών διατάξεις. Το καταστατικό καταρτίζεται εγγράφως και υπογράφεται από τα ιδρυτικά μέλη.
Μεταφορά της καταστατικής έδρας
Η καταστατική έδρα της ΕΣΕ μπορεί να μεταφερθεί σε άλλο κράτος μέλος χωρίς η μεταφορά αυτή να συνεπάγεται τη λύση ή τη δημιουργία νέου νομικού προσώπου. Η έδρα, η οποία καθορίζεται από το καταστατικό, πρέπει να βρίσκεται εντός της Κοινότητας και πρέπει να συμπίπτει με το μέρος όπου βρίσκεται η κεντρική διοίκηση.
- Αρχή της μη διάκρισης:
Με την επιφύλαξη του παρόντος κανονισμού, μία ΕΣΕ τυγχάνει σε κάθε κράτος μέλος της αυτής μεταχείρισης με εθνικό συνεταιρισμό.
- Καταχώρηση και δημοσιότητα:
Κάθε ΕΣΕ καταχωρείται στο κράτος μέλος στο οποίο έχει την καταστατική έδρα της, σε μητρώο που ορίζεται από το δίκαιο του εν λόγω κράτους. Η καταχώρηση στα οικεία μητρώα και η διαγραφή καταχώρησης δημοσιεύονται προς ενημέρωση στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
- Διάρθρωση της ΕΣΕ:
Η διάρθρωση της ΕΣΕ αποτελείται, αφενός από μια γενική συνέλευση και, αφετέρου από:
- είτε ένα διευθυντικό και ένα εποπτικό όργανο (δυαδικό σύστημα),
- είτε ένα διοικητικό όργανο (μονιστικό σύστημα) ανάλογα με την επιλογή στο καταστατικό της ΕΣΕ.
Κατά τη διάρκεια της γενικής συνέλευσης, σε γενικές γραμμές, τα μέλη έχουν κατ’ αρχήν ίσα δικαιώματα ψήφου. Ενδέχεται να προβλεφθούν εξαιρέσεις υπέρ μεγάλων συνεταίρων επενδυτών σε ορισμένους χρηματοπιστωτικούς συνεταιρισμούς.
Το διευθυντικό όργανο ή το διοικητικό όργανο, ανάλογα με το επιλεγμένο είδος διάρθρωσης, εξασφαλίζει τη διαχείριση της ΕΣΕ και μπορεί να την εκπροσωπεί στη δικαιοσύνη ή να τη δεσμεύει έναντι τρίτων.
Το καταστατικό μίας ΕΣΕ απαριθμεί τις κατηγορίες πράξεων για τις οποίες απαιτείται παροχή έγκρισης. Η έγκριση αυτή μπορεί να χορηγείται από το εποπτικό όργανο ή τη γενική συνέλευση προς το διευθυντικό όργανο ή το διοικητικό όργανο,
- Έλεγχος και δημοσιότητα των λογαριασμών:
Όσον αφορά την κατάρτιση, τον έλεγχο και τη δημοσιότητα των ετήσιων και των ενοποιημένων λογαριασμών, η ΕΣΕ υπόκειται στις νομοθετικές διατάξεις του κράτους της έδρας της.
- Λύση, εκκαθάριση και παύση πληρωμών:
Η ΕΣΕ μπορεί να λυθεί:
- είτε με απόφαση της γενικής συνέλευσης, ιδίως όταν παρέλθει ο χρόνος διάρκειας που ορίζεται στο καταστατικό ή εάν μειωθεί το εγγεγραμμένο ιδρυτικό κεφάλαιο σε ποσό κατώτερο του ελάχιστου ορίου που θέτει το καταστατικό,
- είτε με απόφαση δικαστηρίου, όταν για παράδειγμα η έδρα της ΕΣΕ έχει μεταφερθεί εκτός του ΕΟΧ.
Οι ΕΣΕ που αποτελούν αντικείμενο διαδικασίας εκκαθάρισης, αφερεγγυότητας και παύσης των πληρωμών υπόκεινται στις διατάξεις του εθνικού δικαίου του κράτους της έδρας τους.
Προκύπτουσα υπεραξία κατά τη μεταφορά της καταστατικής έδρας:
Με τις διατάξεις της παρ. 1 του άρθ. 55 ρυθμίζονται θέματα φορολογικής μεταχείρισης της υπεραξίας που προκύπτουν κατά τη μεταφορά της καταστατικής έδρας μίας SE ή μίας SCE από την Ελλάδα σε άλλο κράτος - μέλος της Ε.Ε..
Ειδικότερα, για την εν λόγω μεταφορά από την Ελλάδα σε άλλο κράτος - μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, χωρίς λύση της εταιρείας ή σύσταση νέου νομικού προσώπου, δεν συνεπάγεται φορολογία των υπεραξιών που υπολογίζονται σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθ. 54 των στοιχείων του ενεργητικού και του παθητικού της SE ή της SCE, τα οποία προσαρτώνται σε μόνιμη εγκατάσταση αυτής στην Ελλάδα.
ΠΡΟΣΟΧΗ: Σε περίπτωση που τα στοιχεία αυτά πωληθούν ή πάψουν να συνδέονται με τη μόνιμη εγκατάσταση της SE ή SCE στην Ελλάδα ή μεταφερθούν σε άλλο κράτος - μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι υπεραξίες του προηγούμενου εδαφίου υπόκεινται σε φορολογία σύμφωνα με τις γενικές διατάξεις.
Ρύθμιση φορολογικών ζητημάτων που προκύπτουν από την μεταφορά της καταστατικής έδρας:
Τέλος, με τις διατάξεις των παρ. 2, 3 και 4 του άρθρου 55 ρυθμίζονται θέματα που προκύπτουν λόγω της υπόψη μεταφοράς, όπως:
- διενέργεια αποσβέσεων από τη μόνιμη εγκατάσταση που δημιουργείται,
- η φορολογική μεταχείριση των αποθεματικών και προβλέψεων που σχηματίστηκαν πριν τη μεταφορά της καταστατικής έδρας, καθώς και
- η φορολογική μεταχείριση της ζημίας των SE ή SCE.
Ειδικότερα:
- Αποσβέσεις: Διενέργεια αποσβέσεων επί της αξίας των περιουσιακών στοιχείων που προσαρτώνται στη μόνιμη εγκατάσταση που δημιουργείται με τους ίδιους όρους και προϋποθέσεις ως εάν δεν είχε γίνει η μεταφορά της καταστατικής έδρας.
- Αποθεματικά & Προβλέψεις: Δεν υπόκεινται σε φορολογία αποθεματικά και προβλέψεις που είχε σχηματίσει η SE ή η SCE πριν από τη μεταφορά της καταστατικής έδρας της σε άλλο κράτος - μέλος και τα οποία:
- απαλλάσσονται από το φόρο εισοδήματος και
- δεν προκύπτουν από μόνιμη εγκατάσταση αυτής στην αλλοδαπή, με την προϋπόθεση ότι συνεχίζουν να εμφανίζονται αυτούσια στα βιβλία της δημιουργούμενης μόνιμης εγκατάστασής της στην Ελλάδα, αλλιώς υπόκειται σε φορολογία σύμφωνα με τις γενικές διατάξεις.
- Ζημίες: Δύναται η διατήρηση τυχόν δικαιώματος ζημίας παρελθουσών χρήσεων της SE ή της SCE, από τη μόνιμη εγκατάσταση που μετέφερε την καταστατική της έδρα σε άλλο κράτος - μέλος σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος.
Η επιστημονική ομάδα της ASTbooks.