.
ΔΕΕΦ Α 1133188 ΕΞ 13.10.2015
ΦΠΑ σε υπηρεσίες επίβλεψης πρακτικής από φυσικό πρόσωπο - ατομική επιχείρηση προς Κέντρο Επαγγελματικής Κατάρτισης (Κ.Ε.Κ.)
Σχετ.: Τα από 16.03.2015, 02.04.2015, 03.04.2015 και 7.4.2015 ηλεκτρονικά μηνύματα της επιχείρησης που συμβάλλεται με το Κ.Ε.Κ.
Σας διαβιβάζουμε συνημμένα ηλεκτρονικά μηνύματα - ερωτήματα, που εστάλησαν στην Υπηρεσία μας μαζί με α) τις σχετικές συμβάσεις που έχουν συναφθεί από Κέντρο Επαγγελματικής Κατάρτισης (ΚΕΚ) αφενός με φυσικό πρόσωπο - ατομική επιχείρηση και αφετέρου με εμπορική εταιρεία για την εκτέλεση πρακτικής άσκησης των σπουδαστών του ΚΕΚ καθώς και β) την απόφαση του ΕΟΠΠΕΠ (φορέα του Υπουργείου Παιδείας), με την οποία αναγνωρίζονται συγκεκριμένα πρόσωπα ως εκπαιδευτές προκειμένου να διδάξουν στο πλαίσιο έργου για την κατάρτιση ανέργων, που περιλαμβάνει και πρακτική άσκηση αυτών στους χώρους επιχείρησης.
Τα ερωτήματα που έχουν τεθεί αφορούν στην αντιμετώπιση ως προς το ΦΠΑ της αμοιβής που λαμβάνει ως φυσικό πρόσωπο, ο Πρόεδρος και Δ/νων Σύμβουλος νομικού προσώπου, ο οποίος διατηρεί και ατομική επιχείρηση και ο οποίος έχει συμβληθεί με Κέντρο Επαγγελματικής Κατάρτισης (ΚΕΚ) προκειμένου να παρέχει εκπαιδευτικό έργο πρακτικής άσκησης στο πλαίσιο της υλοποίησης του προγράμματος «...............», το οποίο έχει αναλάβει να υλοποιήσει το ΚΕΚ. Επί του ερωτήματος αυτού, θέτουμε υπόψη σας τα εξής:
1) Σύμφωνα με το συναφθέν συμφωνητικό, ο εκπαιδευτής αναλαμβάνει να παράσχει εκπαιδευτικό έργο πρακτικής κατάρτισης εντός της επιχείρησης, στην οποία έχει οριστεί ως πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος, και δεσμεύεται να ακολουθήσει όλη την εκπαιδευτική διαδικασία και μεθοδολογία που προβλέπει το πρόγραμμα, να παρακολουθήσει πρόγραμμα εκπαίδευσης εκπαιδευτών, να συμπληρώσει τις αξιολογήσεις των εκπαιδευόμενων κ.λπ..
2) Αντικείμενο του ΦΠΑ, όπως προκύπτει και από τις γενικές διατάξεις των άρθρων , και του Κώδικα ΦΠΑ (ν. 2859/00), είναι και η παροχή υπηρεσιών επί αντιπαροχή ενώ σύμφωνα με τις διατάξεις του του ίδιου Κώδικα ΦΠΑ, ως παροχή υπηρεσιών νοείται και η υποχρέωση για παράλειψη ή ανοχή μιας πράξης ή κατάστασης.
3) Εξάλλου στην εγκύκλιο ΠΟΛ.1168/2015 διευκρινίζεται ότι «όσον αφορά στους δασκάλους, καθηγητές και γενικά εκπαιδευτές-φυσικά πρόσωπα-που διδάσκουν σε σχολές όλων των κατηγοριών και βαθμίδων εκπαίδευσης ή σε σεμινάρια, έχει γίνει δεκτό από τη Διοίκηση (εγκύκλιος 10/1987) ότι, λόγω της φύσης και του τρόπου παροχής των υπηρεσιών τους, δημιουργούνται μεταξύ των εν λόγω φυσικών προσώπων και των εργοδοτών τους δεσμοί εξάρτησης, όσον αφορά στους όρους εργασίας και την αμοιβή τους, που συνεπάγεται την ευθύνη του εργοδότη τους, κατ’ εφαρμογή της διάταξης του δεύτερου εδαφίου της του Κώδικα ΦΠΑ. Συνεπώς, οι υπηρεσίες των εν λόγω φυσικών προσώπων δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του ΦΠΑ και οι αμοιβές τους δεν υπάγονται στο φόρο αυτό, όπως αντίστοιχα ισχύει για τους μισθωτούς υπαλλήλους.»
Από τα προαναφερόμενα προκύπτει ότι:
Στην περίπτωση που φυσικό πρόσωπο - ατομική επιχείρηση συμβάλλεται με ΚΕΚ προκειμένου να παρέχει σε αυτό υπηρεσίες, δεν επιβάλλει ΦΠΑ επί αυτών, εφόσον από τα πραγματικά περιστατικά προκύπτει ότι οι υπηρεσίες του συνίστανται στην παροχή υπηρεσιών εκπαίδευσης, ως εισηγητής στη χρήση εργοστασιακών μηχανημάτων στα πλαίσια της υποχρεωτικής πρακτικής άσκησης των εκπαιδευόμενων, βάσει του δευτέρου εδαφίου της του Κώδικα Φ.Π.Α. και της εγκυκλίου 10/1987.
Αντίθετα, η ενδεχόμενη ανάληψη, επί αντιπαροχή, της υποχρέωσης από νομικό πρόσωπο ή/και φυσικό πρόσωπο-ατομική επιχείρηση, που ταυτόχρονα είναι και Πρόεδρος ή Διευθύνων Σύμβουλος του νομικού προσώπου, για αποδοχή της διεξαγωγής πρακτικής άσκησης των καταρτιζομένων στο χώρο της επιχείρησης, αποτελεί φορολογητέα παροχή υπηρεσίας, βάσει του άρθρου του Κώδικα Φ.Π.Α.
Κατόπιν των ανωτέρω παρακαλείσθε να κρίνετε τα πραγματικά περιστατικά στα πλαίσια των αρμοδιοτήτων σας, με βάση και τις σχετικές συμβάσεις που σας διαβιβάζουμε με το παρόν, και να απαντήσετε απευθείας στον ενδιαφερόμενο.
Η Προϊσταμένη της Διεύθυνσης Αικ. Σταυροπούλου
Νόμος 2859/2000, Άρθρο 2 Αντικείμενο του φόρου
1. Αντικείμενο του φόρου είναι:
α) η παράδοση αγαθών και η παροχή υπηρεσιών, εφόσον πραγματοποιούνται από επαχθή αιτία στο εσωτερικό της χώρας από υποκείμενο στο φόρο που ενεργεί με αυτή την ιδιότητα,
β) η εισαγωγή αγαθών στο εσωτερικό της χώρας,
γ) η ενδοκοινοτική απόκτηση αγαθών που πραγματοποιείται από επαχθή αιτία στο εσωτερικό της χώρας από υποκείμενο στο φόρο, ο οποίος ενεργεί με αυτή την ιδιότητα ή από μη υποκείμενο στο φόρο νομικό πρόσωπο, όταν ο πωλητής είναι υποκείμενος στο φόρο εγκαταστημένος σε άλλο κράτος μέλος, ενεργεί με αυτή την ιδιότητα και δεν απαλλάσσεται από το φόρο λόγω ύψους πραγματοποιηθέντος ετήσιου κύκλου εργασιών, σύμφωνα με τη νομοθεσία της χώρας του, ούτε υπάγεται στις διατάξεις των παραγράφων 2, 3 και 5 του άρθρου 13. Ειδικά, η ενδοκοινοτική απόκτηση καινούργιων μεταφορικών μέσων υπάγεται στο φόρο, ανεξάρτητα από την ιδιότητα του εγκαταστημένου στο εσωτερικό της χώρας προσώπου,
δ) η ενδοκοινοτική απόκτηση αγαθών, τα οποία υπάγονται σε ειδικό φόρο κατανάλωσης, που πραγματοποιείται από υποκείμενο στο φόρο ή από μη υποκείμενο στο φόρο νομικό πρόσωπο, εφόσον τα πρόσωπα αυτά εμπίπτουν στις διατάξεις της παραγράφου 2 του άρθρου 11.
2. Για την εφαρμογή του παρόντος νόμου θεωρούνται:
α) ως "εσωτερικό της χώρας" η ελληνική επικράτεια, εκτός της περιοχής του Αγίου Όρους,
β) ως "έδαφος της Κοινότητας" και ως "τρίτο έδαφος", όπως αυτά καθορίζονται στο Παράρτημα ΙΙ του παρόντος.
Νόμος 2859/2000, Άρθρο 3 Υποκείμενοι στο φόρο
1. Στο φόρο υπόκειται:
α) κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, ημεδαπό ή αλλοδαπό ή ένωση προσώπων, εφόσον ασκεί κατά τρόπο ανεξάρτητο οικονομική δραστηριότητα, ανεξάρτητα από τον τόπο εγκατάστασης, τον επιδιωκόμενο σκοπό ή το αποτέλεσμα της δραστηριότητας αυτής,
β) κάθε πρόσωπο, το οποίο πραγματοποιεί περιστασιακά παράδοση ενός καινούργιου μεταφορικού μέσου, το οποίο αποστέλλεται ή μεταφέρεται προς άλλο κράτος μέλος.Δε θεωρείται ότι ασκούν οικονομική δραστηριότητα κατά τρόπο ανεξάρτητο οι μισθωτοί και λοιπά φυσικά πρόσωπα, τα οποία συνδέονται με τον εργοδότη τους με σύμβαση εργασίας ή με οποιαδήποτε άλλη νομική σχέση που δημιουργεί δεσμούς εξάρτησης, όσον αφορά τους όρους εργασίας ή την αμοιβή και συνεπάγεται την ευθύνη του εργοδότη.
γ) κάθε πρόσωπο, το οποίο πραγματοποιεί ευκαιριακά πράξεις του άρθρου 6, εφόσον με δήλωσή του ενταχθεί στο κανονικό καθεστώς Φ.Π.Α.
δ) η κοινοπραξία που κατασκευάζει ακίνητο με το σύστημα της αντιπαροχής, καθώς και η κοινωνία που κατασκευάζει ακίνητο σε οικόπεδο ή αγροτεμάχιο που ανήκει στα μέλη της, για τις παραδόσεις και αυτοπαραδόσεις που διενεργούνται από τα μέλη τους, σύμφωνα με τα άρθρα 6 και 7
2. Το ελληνικό Δημόσιο, οι δήμοι, οι κοινότητες και τα άλλα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου δε θεωρούνται υποκείμενοι στο φόρο για τις πράξεις παράδοσης αγαθών και παροχής υπηρεσιών που ενεργούν κατά την εκπλήρωση της αποστολής τους, ακόμη και αν εισπράττουν τέλη, δικαιώματα ή εισφορές.
Εν τούτοις τα πρόσωπα αυτά θεωρούνται ως υποκείμενοι στο φόρο κατά το μέτρο που η μη υπαγωγή στο φόρο των δραστηριοτήτων τους οδηγεί σε στρέβλωση των όρων του ανταγωνισμού.
Τα πρόσωπα αυτά έχουν οπωσδήποτε την ιδιότητα του υποκειμένου στο φόρο, εφόσον ασκούν τις δραστηριότητες που απαριθμούνται στο παράρτημα Ι του παρόντος νόμου, εκτός αν αυτές είναι ασήμαντες. (βλ. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι του παρόντος νόμου).
3. Η αληθής έννοια της παραγράφου 2 είναι ότι, τα πρόσωπα που αναφέρονται στις διατάξεις της παραγράφου αυτής, εξαιρούνται μόνο για τις πράξεις που ενεργούν ως δημόσια εξουσία.
Νόμος 2859/2000, Άρθρο 4 Οικονομική δραστηριότητα
1. Οικονομική δραστηριότητα, κατά την έννοια της διάταξης της παραγράφου 1 του άρθρου 3, θεωρείται οποιαδήποτε από τις δραστηριότητες του παραγωγού, του εμπόρου ή αυτού που παρέχει υπηρεσίες.
Στις δραστηριότητες αυτές περιλαμβάνονται και η εξόρυξη, οι δραστηριότητες των αγροτών και των ελεύθερων επαγγελματιών, καθώς και η εκμετάλλευση ενός ενσώματου ή άυλου αγαθού με σκοπό την απόκτηση από αυτό εσόδων.
2. Οικονομική δραστηριότητα ασκεί η κοινωνία επί ακινήτου που κατασκευάζει οικοδομή προς πώληση στο κοινόκτητο οικόπεδο ή αγροτεμάχιο εφόσον:
α) οι κοινωνοί διενεργούν κατ’ επάγγελμα κατασκευή οικοδομών προς πώληση,
β) κάποιος ή κάποιοι εκ των κοινωνών διενεργούν κατ’ επάγγελμα κατασκευή οικοδομών προς πώληση ενώ κάποιος ή κάποιοι δεν διενεργούν τέτοιες πράξεις κατά συνήθη δραστηριότητα,
γ) όλοι ή κάποιοι εκ των κοινωνών διενεργούν κατά συνήθη δραστηριότητα κατασκευή οικοδομών προς πώληση έστω και εάν δεν έχουν υποβάλει δήλωση έναρξης ή μεταβολών σύμφωνα με το άρθρο 36 για τη δραστηριότητά τους αυτή.
Τα αναφερόμενα στις παραπάνω περιπτώσεις β΄ και γ΄ δεν έχουν εφαρμογή εφόσον οι κοινωνοί, οι οποίοι δεν διενεργούν κατ’ επάγγελμα ή κατά συνήθη δραστηριότητα κατασκευή οικοδομών προς πώληση, απέκτησαν με οποιονδήποτε τρόπο το εμπράγματο δικαίωμά τους πριν την 1.1.2006, ή στις περιπτώσεις που αυτό αποκτάται 1.1.2006 και μετά εφόσον προέρχεται από κληρονομιά ή γονική παροχή
Νόμος 2859/2000, Άρθρο 8 Παροχή υπηρεσιών, παρ. 1
1. Παροχή υπηρεσιών, κατά την έννοια των διατάξεων του άρθρου 2, θεωρείται κάθε πράξη που δε συνιστά παράδοση αγαθών, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 5 έως 7. Η πράξη αυτή μπορεί να συνίσταται ιδίως σε:
α) μεταβίβαση ή παραχώρηση της χρήσης ενός άυλου αγαθού,
β) υποχρέωση για παράλειψη ή ανοχή μιας πράξης ή κατάστασης.
Νόμος 2859/2000, Άρθρο 3 Υποκείμενοι στο φόρο, παρ. 1
1. Στο φόρο υπόκειται:
α) κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, ημεδαπό ή αλλοδαπό ή ένωση προσώπων, εφόσον ασκεί κατά τρόπο ανεξάρτητο οικονομική δραστηριότητα, ανεξάρτητα από τον τόπο εγκατάστασης, τον επιδιωκόμενο σκοπό ή το αποτέλεσμα της δραστηριότητας αυτής,
β) κάθε πρόσωπο, το οποίο πραγματοποιεί περιστασιακά παράδοση ενός καινούργιου μεταφορικού μέσου, το οποίο αποστέλλεται ή μεταφέρεται προς άλλο κράτος μέλος.Δε θεωρείται ότι ασκούν οικονομική δραστηριότητα κατά τρόπο ανεξάρτητο οι μισθωτοί και λοιπά φυσικά πρόσωπα, τα οποία συνδέονται με τον εργοδότη τους με σύμβαση εργασίας ή με οποιαδήποτε άλλη νομική σχέση που δημιουργεί δεσμούς εξάρτησης, όσον αφορά τους όρους εργασίας ή την αμοιβή και συνεπάγεται την ευθύνη του εργοδότη.
γ) κάθε πρόσωπο, το οποίο πραγματοποιεί ευκαιριακά πράξεις του άρθρου 6, εφόσον με δήλωσή του ενταχθεί στο κανονικό καθεστώς Φ.Π.Α.
δ) η κοινοπραξία που κατασκευάζει ακίνητο με το σύστημα της αντιπαροχής, καθώς και η κοινωνία που κατασκευάζει ακίνητο σε οικόπεδο ή αγροτεμάχιο που ανήκει στα μέλη της, για τις παραδόσεις και αυτοπαραδόσεις που διενεργούνται από τα μέλη τους, σύμφωνα με τα άρθρα 6 και 7
Νόμος 2859/2000, Άρθρο 3 Υποκείμενοι στο φόρο, παρ. 1
1. Στο φόρο υπόκειται:
α) κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, ημεδαπό ή αλλοδαπό ή ένωση προσώπων, εφόσον ασκεί κατά τρόπο ανεξάρτητο οικονομική δραστηριότητα, ανεξάρτητα από τον τόπο εγκατάστασης, τον επιδιωκόμενο σκοπό ή το αποτέλεσμα της δραστηριότητας αυτής,
β) κάθε πρόσωπο, το οποίο πραγματοποιεί περιστασιακά παράδοση ενός καινούργιου μεταφορικού μέσου, το οποίο αποστέλλεται ή μεταφέρεται προς άλλο κράτος μέλος.Δε θεωρείται ότι ασκούν οικονομική δραστηριότητα κατά τρόπο ανεξάρτητο οι μισθωτοί και λοιπά φυσικά πρόσωπα, τα οποία συνδέονται με τον εργοδότη τους με σύμβαση εργασίας ή με οποιαδήποτε άλλη νομική σχέση που δημιουργεί δεσμούς εξάρτησης, όσον αφορά τους όρους εργασίας ή την αμοιβή και συνεπάγεται την ευθύνη του εργοδότη.
γ) κάθε πρόσωπο, το οποίο πραγματοποιεί ευκαιριακά πράξεις του άρθρου 6, εφόσον με δήλωσή του ενταχθεί στο κανονικό καθεστώς Φ.Π.Α.
δ) η κοινοπραξία που κατασκευάζει ακίνητο με το σύστημα της αντιπαροχής, καθώς και η κοινωνία που κατασκευάζει ακίνητο σε οικόπεδο ή αγροτεμάχιο που ανήκει στα μέλη της, για τις παραδόσεις και αυτοπαραδόσεις που διενεργούνται από τα μέλη τους, σύμφωνα με τα άρθρα 6 και 7
Νόμος 2859/2000, Άρθρο 8 Παροχή υπηρεσιών, παρ. 1
1. Παροχή υπηρεσιών, κατά την έννοια των διατάξεων του άρθρου 2, θεωρείται κάθε πράξη που δε συνιστά παράδοση αγαθών, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 5 έως 7. Η πράξη αυτή μπορεί να συνίσταται ιδίως σε:
α) μεταβίβαση ή παραχώρηση της χρήσης ενός άυλου αγαθού,
β) υποχρέωση για παράλειψη ή ανοχή μιας πράξης ή κατάστασης.